Het Paterswoldsemeer heeft overlast van de ‘grote waternavel’, een plant die het water razendsnel overwoekert en andere planten de zuurstof beneemt. Daarom zijn we op zoek naar vrijwilligers die willen helpen om de plant terug te dringen.
Dikke groene matten van stengels en bladeren die zich uitstrekken over het water. Dat is wat je de laatste jaren veel ziet op het Paterswoldsemeer en de omliggende sloten. De oorzaak is de grote waternavel, een uit Amerika afkomstige vijverplant die zich in Nederland zonder natuurlijke vijanden razendsnel verspreidt. De grote drijfmatten blokkeren zonlicht en maken het water eronder zuurstofarm, waardoor andere waterplanten afsterven. Ook voor mensen zorgt de plant voor problemen: sloten worden onbevaarbaar en gemalen kunnen verstopt raken. Een andere exoot die voor problemen zorgt is de waterwaaier, die tot nu toe alleen voorkomt in de wijk Ter Borch.
Grote waternavel en waterwaaier bestrijden met pilot
Om de grote waternavel en de waterwaaier te bestrijden, is er in 2024 een pilot gestart door verschillende bij het Paterswoldsemeer betrokken overheden. Op het Paterswoldsemeer zijn grote populaties van grote waternavel machinaal weggehaald en in de wijk Ter Borch hebben bewoners met harken geholpen om de planten te verwijderen.
Helpt u mee?
Helaas zijn de planten nog niet verdwenen, dus zijn we op zoek naar vrijwilligers die willen helpen om handmatig de waternavel in de nieuwe natuurvriendelijke oevers te verwijderen. Wilt u meehelpen? Mail dan naar
Dit kunt u verder doen
- Ziet u grote waternavel of waterwaaier? Meld dit dan via het formulier waterplantenoverlast. Als u het zelf wil weghalen, check dan de 'Handleiding verwijderen grote waternavel en waterwaaier’.
- Vaar om waterplanten heen en niet er doorheen. Als stukjes aan uw schroef blijven hangen, kunnen die ergens anders weer nieuwe planten vormen.
- Controleer de schroef van uw boot en verwijder plukjes grote waternavel of waterwaaier.
- Gooi uw aquariumplanten in de groene afvalcontainer. Niet in de sloot of in het meer!
Iemand die al ervaring heeft met het handmatig verwijderen van de grote waternavel is Tjitske Laarman, die aan het Paterswoldsemeer woont. Meerdere sloten op haar terrein raakten in 2023 volledig overwoekerd. “De plantenmat was wel twintig centimeter dik, je kon er bijna overheen lopen,” vertelt ze. Na even googelen wist ze dat niets doen het probleem alleen maar verergert. Dus besloot ze rigoureus alles te verwijderen.
Anderhalve dag liep ze in haar waterpak door het water om planten eruit te trekken. Sindsdien verwijdert ze wekelijks alle nieuwe planten en houdt zo de situatie onder controle. “Ik ben trots dat het op mijn eigen terrein lukt. Maar als ik verderop sloten vol grote waternavel zie, voelt het soms als vechten tegen de bierkaai.” Daarom is ze blij met de vrijwilligerspilot. “Als genoeg mensen hun handen uitsteken om te helpen, wordt het uiteindelijk hopelijk beheersbaar.”
Wilt u meehelpen om grote waternavel te verwijderen op het Paterswoldsemeer? Mail dan naar
Meer informatie over de pilot vindt u hier: Woekerwaterplant de grote waternavel - Meerschap Paterswolde


